Duchowa tarcza

Zapach topiącego się wosku miesza się z chłodem starych, kamiennych murów. W bocznej kaplicy klasztoru oo. Karmelitów panuje półmrok, który co roku w okolicach 16 lipca rozświetlają setki płonących świec. Przed ołtarzem stoi długa kolejka ludzi. Starsza kobieta o spracowanych dłoniach, młody chłopak w bluzie z kapturem, matka trzymająca na rękach śpiące dziecko. Wszyscy czekają na ten sam moment: gdy kapłan nałoży na ich szyje dwa niewielkie, połączone tasiemką kawałki brązowego materiału. To szkaplerz karmelitański – dla jednych archaiczny symbol, dla innych niezawodna tarcza duchowa.

Aby zrozumieć znaczenie szkaplerza, trzeba cofnąć się o ponad siedemset lat. Jak podaje zakonna tradycja, w nocy z 15 na 16 lipca 1251 roku, przełożony zakonu karmelitów, św. Szymon Stock, przeżywał głęboki kryzys. Jego zakonowi w Europie groziła kasata. Wtedy, w angielskim klasztorze w Cambridge, miała objawić mu się Matka Boża. Wskazała na jego wierzchnią szatę – szkaplerz – i wypowiedziała słowa, które do dziś umacniają wiernych: „Kto w nim umrze, nie dozna ognia piekielnego”.

Dzisiaj, 16 lipca, obchodzimy liturgiczne wspomnienie Najświętszej Maryi Panny z Góry Karmel. Warto w tym dniu przypomnieć sobie duchowe znaczenie szkaplerza karmelitańskiego, który jest wyjątkową szatą Maryi.

Szkaplerz – w jego dzisiejszej postaci – to dwa niewielkie płatki tkaniny połączone tasiemkami. Obie jego części mają swoją symbolikę. Część opadająca z tyłu oznacza, że znosząc trudności i przeciwności losu całkowicie poddajemy się woli Bożej. Część przednia przypomina, że nasze serca powinny zwracać się przede wszystkim ku Bogu i bliźnim, a nie przywiązywać do dóbr doczesnych. Kościół naucza, tak jak czynił to św. Szymon Stock – że włożenie szkaplerza ma być wyrazem wewnętrznego poświęcenia się Matce Bożej i wiary w Jej macierzyńską opiekę. Choć szkaplerz (także w postaci medalika szkaplerznego) może nosić każdy katolik, należy pamiętać, że nie jest on amuletem, a przyjęcie go wiąże się ze zobowiązaniem do autentycznego życia chrześcijańskiego, do życia wiarą.

Znak szkaplerza może stanowić szczególną pomoc na drodze duchowego rozwoju ludzi chorych i cierpiących. Wielu z nich ze czcią nosi szkaplerz, nie ściągając go także podczas pobytu w szpitalu. Ten „habit Maryi” – jak często nazywany bywa szkaplerz – pomaga nadać stały kierunek chrześcijańskiemu życiu, które powinno być oparte na modlitwie, umacniane przystępowaniem do sakramentów i realizowane przez pełnienie uczynków miłosierdzia. Będzie także przypominać o nieustannej opiece, którą Boża Matka otacza nas nie tylko w życiu doczesnym, udzielając męstwa potrzebnego na drodze niesienia krzyża cierpienia, ale i w chwili przejścia do wieczności.

Szkaplerz jest szatą Maryi, znakiem pokuty i nawrócenia. Kto przyjmuje szkaplerz, wyrzeka się złego ducha i oddaje się Maryi jako Jej dziecko. Kto przyjmuje szkaplerz – jak św. Jan pod krzyżem – przyjmuje tym samym Maryję do siebie, by żyć w zjednoczeniu z Nią i jej służyć. Szkaplerz oznacza przymierze przyjaźni z Maryją, w którym Ona zobowiązuje się dopomóc nam do zbawienia i uświęcenia, a my zobowiązujemy się do Jej naśladowania, służenia Jej i rozszerzania Jej czci. Szkaplerz oznacza także poświęcenie się Niepokalanemu Sercu Maryi i naśladowanie Jej cnót, szczególnie cnoty czystości i pokory.

Obietnice szkaplerzne
Cała maryjna tradycja Karmelu wiąże ze szkaplerzem dwie wielkie obietnice Maryi i dwie łaski, które z nich wypływają:
-Kto umrze odziany w szkaplerz, nie dozna ognia piekielnego;
-Wybawienie z czyśćca w pierwszą sobotę po śmierci;
-Pomoc i obrona w niebezpieczeństwach duszy i ciała;
Uczestnictwo w dobrach duchowych całego zakonu karmelitańskiego (Msze, modlitwy, pokuty i ofiary) za życia i po śmierci.

Zobowiązania szkaplerzne
-Aby dostąpić spełnienia wielkich obietnic związanych ze szkaplerzem, potrzeba z naszej strony gotowości do podjęcia pewnych zobowiązań:
-Zobowiązujemy się do czynienia pokuty, zachowywania przykazań i życia w łasce uświęcającej a także do podejmowania wyrzeczeń i umartwień;
-Zobowiązujemy się do zachowania czystości według stanu, naśladowania cnót Matki Bożej i starania się o świętość życia;
-Zobowiązujemy się do codziennej wyznaczonej przez kapłana modlitwy;
-Zobowiązujemy się do życia duchem i misją zakonu karmelitańskiego, co w praktyce oznacza, że szerzyć będziemy ideę szkaplerza i wspierać duchowo i w miarę możliwości materialnie dzieła podejmowane przez zakon karmelitański.

Autorzy tekstów, Cogiel Renata Katarzyna, Najnowsze, bieżące